Шағын бизнеске арналған: мәміле жасамас бұрын тексеретін 7 тармақ

Шағын және орта бизнесте мәміле әдетте сенімге негізделіп, шартты мұқият оқымай қол қойылады. Тәжірибемізде дәл осындай жағдайдан кейін кәсіпкерлер ірі қаржылық шығынға немесе ұзаққа созылған сот дауына тап болады. Төменде мәміле алдында міндетті түрде тексеру қажет жеті тармақты жинақтадық.

1. Тараптардың заңды мәртебесін тексеру

Серіктес компанияның нақты тіркелгенін, банкрот емесін, өкілдің шартқа қол қою құқығы бар-жоғын тексеру қажет. Бұл ақпаратты тексерместен қол қойылған шарт кейін заңды күшін жоя алады.

2. Шарттың нысанасын нақты сипаттау

«Тауар жеткізу» немесе «қызмет көрсету» деген жалпы тұжырым жеткіліксіз. Тауардың саны, сапасы, қызметтің көлемі мен мерзімі нақты жазылуы керек — бұл дау туындағанда негізгі дәлел болады.

3. Төлем тәртібі мен мерзімдерін бекіту

Төлем сомасы, мерзімі, кешіктірілген жағдайдағы айыппұл мөлшері шартта нақты көрсетілуі тиіс. Бұл тармақ болмаса, борышты өндіріп алу процесі айтарлықтай қиындайды.

4. Жауапкершілік шегін анықтау

Тараптардың міндеттемені орындамағаны үшін жауапкершілігі (айыппұл, өтемақы, келтірілген залал) шартта нақты белгіленуі керек. Бұл тармақ болмаса, зиянды сот арқылы дәлелдеу қиынға соғады.

5. Форс-мажор тармағын қосу

Соңғы жылдардағы тәжірибе форс-мажор тармағының маңыздылығын көрсетті. Бұл тармақ болмаса, күтпеген жағдайлар (табиғи апат, мемлекеттік шектеу) кезінде тарап міндеттемеден босатылмайды.

6. Дауларды шешу тәртібін белгілеу

Дау туындаған жағдайда қай сотта немесе қандай тәртіппен (келіссөз, медиация) шешілетінін алдын ала келісіп қою уақыт пен қаражатты үнемдейді.

7. Шартты бұзу және тоқтату шарттарын жазу

Шартты мерзімінен бұрын бұзу құқығы қай жағдайда, қандай тәртіппен қолданылатыны нақты жазылуы керек. Бұл тармақ болмаса, серіктестіктен шығу процесі күрделі құқықтық дауға айналуы мүмкін.

Қорытынды

Мәміле жасамас бұрын шартты заңгерге тексерту — үнемдеу емес, инвестиция. «SAPA» заң фирмасы кез келген шарт жобасын тексеруден, тәуекелдерді анықтаудан бастап, мәміле бойынша толық заңгерлік сүйемелдеуге дейін қызмет көрсетеді.